kunstnest voor de boerenzwaluw ophangen

Zwaluwen hebben plakkerige klei nodig voor de (af)bouw van hun nest én een liefst ruw aanhechtingspunt voor de bodem ervan, zoals een richel of een spijker. De klei moet dus de juiste samenstelling hebben, anders lukt de bouw niet; modder die te zanderig is plakt niet en de ijverig verzamelde kluitjes prut laten los bij het opdrogen. Juist bij het ontbreken van bovengenoemde voorwaarden kunnen hulpplankjes of kunstnesten die speciaal zijn ontworpen voor de Boerenzwaluw, uitkomst bieden.

De Boerenzwaluw is een graag geziene zomergast in onze Lage Landen. Hij accepteert graag uw hulp maar de Boerenzwaluw is een binnenbroeder en dus een buitenbeentje. Wil het daadwerkelijk tot broeden komen, houd u dan rekening met het volgende:

Vanaf begin april een (halve) deur, raampje (of speciaal “vlieggat”) van stal of schuur openhouden, zodat de Boerenzwaluwen permanent toegang hebben tot de nestruimte. Zorg voor een vrije “aanvliegroute”.
De Boerenzwaluw broedt als enige zangvogel liefst binnen en geeft de voorkeur aan relatief kleine, beschutte ruimten*. Het hulpplankje of kunstnest moet op een min of meer “verborgen” plaats worden opgehangen, liefst in het schemerdonker vanwaar de zwaluwen naar het licht van een open deur of open raam kunnen kijken.
Plaats geen kunstnest op een tochtige plek; aan tocht hebben ze een hekel!
Tussen nest en zoldering ongeveer 15 cm ruimte houden, anders kunnen de ouders hun jongen niet goed voeren en kunnen de jongen hun vleugelspieren niet oefenen bovenop de nestrand, vlak voordat zij uitvliegen.
Bied geen nestgelegenheid aan onder een plat, niet geïsoleerd dak; door de enorme hitte die daar vlak onder kan ontstaan door zonnestraling, leggen de jongen het loodje!
Er moeten modderplaatsen in de onmiddellijke omgeving van de nestruimte aanwezig zijn, hetzij van nature, hetzij aangelegd. Op die manier verliest de Boerenzwaluw niet de in hun genen opgeslagen “kennis en kunde” voor het bouwen van een nest. Bovendien is het heel erg leuk om te zien hoe een zwaluw dat doet: het verzamelen van modder!
Hang geen lijmstrips tegen vliegen in de nestruimte; het leed is níet te overzien wanneer hun vleugels ermee in aanraking komen! Bovendien bestaat er geen betere en milieuvriendelijker insectenbestrijder dan de Boerenzwaluw; per seizoen vangt één Boerenzwaluw 500.000 vliegende insecten! Een zwaluwgezin met gemiddeld twee legsels ruimt minstens vijf miljoen insecten op!
Mocht er in de laatste (dat will zeggen de derde) week dat de kuikens nog in het nest zitten, overlast worden ondervonden door de uitwerpselen die ze vanaf dat moment zelf “netjes” over de rand laten vallen, leg dan wat kranten op die plek neer – doe deze eventueel in een laag kistje - of strooi wat zand onder het nest. Over fietsen, auto of grasmaaier kan een oud douchegordijn dienst doen of een stuk landbouwplastic.
Door waslijndraad of een touw te spannen tussen gebouwen, bomen of een pergola, liefst in de onmiddellijke omgeving van de nestruimte, bewijst u niet alleen de jongen en hun ouders een dienst maar u krijgt er zelf heel veel kijkplezier door. De jongen zitten er buiten bereik van katten op de uitkijk, hun ouders kunnen hen vliegensvlug voeren, ze kunnen al wachtend de omgeving goed in zich opnemen en als er onraad dreigt, zitten ze zo in hun veilige nest.