SIJS
18-10-2011 - Een bericht van Nico de Haan: Bekende vogelkenner, natuurliefhebber en ambassadeur van Vogelbescherming Nederland.
SIJS LIJKT OP MEES.
Het mezengedrag kent u vast wel. Vaak hangen ze ondersteboven aan een dun takje, op zoek naar kleine insecten of bladluizen. Als u de komende weken of maanden ineens tien of twintig van die meesjes in een elzen- of berkenboom ziet hangen, let dan goed op, dan heeft u een groepje sijzen ontdekt. Ze zijn zo klein en onopvallend dat je zelfs een grote groep sijzen gemakkelijk over het hoofd ziet.
Sijzen uit noordelijke streken hebben vaak geen enkele ervaring met mensen en u kunt dus rustig wat dichterbij gaan kijken. Ze zijn zo druk bezig met de zaden uit de elzenproppen te peuteren, dat ze de hele wereld om zich heen lijken te vergeten. Dat ze u zo dicht laten naderen is dus een goed veldkenmerk. Sijsjeslijmers maakten daar vroeger misbruik van. Ze tipten de sijsjes aan met de punt van een bamboestok, die vooraf ingesmeerd was met sneldrogende lijm.
SIJZEN ZINGEN ALS SIJSJES.
Het aardige van sijzen is natuurlijk dat ze zingen als sijsjes. En dat doen ze echt, want sijzen lijken elkaar altijd iets te vertellen te hebben. Of ze ook echt naar elkaar luisteren weet ik niet, want iedereen zingt dwars door iedereen heen. Heel veel korte fluittoontjes met veel tzee tzee en snel gebrabbel. Het doet me altijd een beetje denken aan het gezellige babbelliedje van de boerenzwaluw. Geluid beschrijven is lastig, dus we hebben het maar voor u opgenomen en in deze les verwerkt. Gedurende het winterhalfjaar neemt de zang steeds meer in volume toe. Kort voor ze weggaan is het zo krachtig dat het van veraf al te horen is, bijna net zo hard als een groep kwetterende spreeuwen in een kersenboomgaard! Maar om het geluid te horen moet je het wel kunnen herkennen en tussen je oren opslaan. Dus draai dit sijzengekwetter gewoon eindeloos af. Zet de computer aan en draai het als achtergrondmuziek. Als u dan in de buurt van een groepje sijsjes komt weet ik zeker dat u z! e opmerkt, terwijl alle andere wandelaars zich van geen sijs bewust zijn!
ZINGENDE SIJZEN. <http://www.nicodehaan.nl/geluiden/?48ss>
ZWARTE PETJES EN GELE STREPEN.
Ik heb u nogal veel over het typische gedrag en het geluid van de sijzen verteld en nog maar weinig over de kleur. Dat is opzet, want in het veld, boven in de boom met eventueel tegenlicht, blijft er van die heldergele kleuren in de vogelgidsen eigenlijk maar heel weinig over. Sijzen ontdek je door op het geluid en gedrag te letten, daarna ga je dichterbij en komen de kleuren pas. Behalve als ze zo vriendelijk zijn om op uw winterse voederplaats te komen. Ze hebben ontdekt dat pinda's ook best heel lekker zijn, en dat pinda's uit een netje halen veel minder energie kost dan al dat gepeuter in elzenproppen De oranje pindanetjes zijn favoriet (ik weet niet waarom), en op de bekende en behendige mezenmanier halen ze daar de pinda's uit. Af en toe komen ze ook een bad nemen of drinken uit mijn vijver.
Zaadeters, en dat zijn sijzen, let maar op de kegelsnavel, moeten veel vaker drinken dan mezen en merels. Van al die droge zaden krijg je dorst! Sijsjes zijn maar klein, ongeveer pimpelmezen formaat, en door het kleine kopje en de korte staart lijken ze nog kleiner. De helder gele vleugelstrepen vallen vooral op in de vlucht. In het voorjaar wordt het geel steeds geler en het zwarte petje van het mannetje steeds zwarter.
|